Terugblik Werkgroep VN-verdrag mbo

Mijlpaal 10 jaar ratificatie VN-verdrag Handicap Nederland

Op 14 april jl. kwam de Landelijke Werkgroep VN‑verdrag mbo online bijeen. Aanwezig waren vertegenwoordigers van mbo‑scholen die de intentieverklaring hebben ondertekend, het ministerie van OCW, JOBmbo en Ieder(in). Tijdens de bijeenkomst deelden we actuele ontwikkelingen, strategische speerpunten en gingen we verdiepend in op element 3 van inclusief onderwijs: programma en toetsing.

Mededelingen

We begonnen de bijeenkomst met een aantal mededelingen.

• Het Albeda College werd welkom geheten als nieuw deelnemer aan de werkgroep.
• Oproep voor deelname aan de proeftuinen rondom fysieke en digitale toegankelijkheid.
• Docenten zijn uitgenodigd om mee te denken over een themapagina met didactische principes voor inclusie en diversiteit in het mbo.
• Tot slot stonden we stil bij een bijzonder moment: dit jaar is het tien jaar geleden dat het VN‑verdrag Handicap in Nederland van kracht werd.

Landelijke ontwikkelingen

• Vanuit Ieder(in) werd gedeeld dat Nederland begin dit jaar het Facultatief Protocol bij het VN‑verdrag Handicap heeft ondertekend. Dit biedt nieuwe mogelijkheden om naleving van het verdrag af te dwingen, onder andere via het VN‑Comité Handicap.
• Daarnaast is er toenemende politieke aandacht voor hybride onderwijs en digitale toegankelijkheid. In dat kader werd vooruitgeblikt op het landelijke congres op 11 juni en de Week van de Toegankelijkheid van 5 tot en met 11 oktober 2026.
• OCW gaf een toelichting op de beleidsmatige ontwikkelingen rondom digitale toegankelijkheid, mede naar aanleiding van de motie‑Ceder. Samen met mbo‑, hbo‑ en wo‑koepels werkt OCW aan afspraken over inclusieve inkoop van digitale middelen en het toepassen van WCAG‑richtlijnen. Ook werd stilgestaan bij de overgang van het Kennispunt Passend Onderwijs naar KLIM mbo, waar kennisontwikkeling en -deling binnen het mbo wordt gebundeld en beter wordt verbonden met de praktijk.

Element 3 | Programma en toetsing

• Het centrale thema van deze bijeenkomst was element 3: programma en toetsing. Als werkgroep werken we aan servicedocumenten per element voor inclusief onderwijs, toegespitst op het mbo. Deze documenten bevatten goede voorbeelden, to do’s en praktische tips. Tijdens deze bijeenkomst stond Universal Design for Learning (UDL) centraal als belangrijke bouwsteen.
• Firda en Alfa College deelden hun ervaringen met het toepassen van UDL in de praktijk. Maaike van der Snoek (Firda) liet zien hoe de focus ligt op het versterken van de basis van het onderwijs, zodat zoveel mogelijk studenten mee kunnen doen zonder intensieve individuele ondersteuning. Daarbij wordt ingezet op duidelijke instructie, overzichtelijke roosters, prikkelarme leeromgevingen en samenwerking tussen passend onderwijs en onderwijskundige ondersteuning.
• Christian de Kraker (Alfa College) ging in op studentenparticipatie en deskundigheidsbevordering rondom UDL. Samen met studenten is gewerkt aan een inclusieve visie, waarbij bewust is gekozen voor een niet‑medicaliserende benadering: wat heeft een student nodig om te kunnen deelnemen? Inclusief onderwijs is daarbij verbonden aan bredere thema’s zoals burgerschap, loopbaanontwikkeling en de Sustainable Development Goals.

Verdieping Universal Design for Learning

Minne Bakker (ECIO) verzorgde een verdiepende toelichting op UDL. UDL richt zich op het ontwerpen van onderwijs dat voor een brede groep studenten toegankelijk is, met aandacht voor drie domeinen: betrokkenheid, informatieverwerking en actie & expressie. Aan de hand van praktijkvoorbeelden, waaronder het herontwerpen van toetsing, werd inzichtelijk gemaakt hoe een stevigere basis kan bijdragen aan minder reactief maatwerk.

To do’s en afronding

Tot slot hebben de deelnemers plenair gebrainstormd over concrete todo’s en tips voor programma en toetsing in het mbo. Deze input vormt de basis voor het servicedocument dat door ECIO wordt uitgewerkt. De volgende bijeenkomst vindt plaats op 11 juni en zal fysiek plaatsvinden. De agendacommissie bepaalt het thema.

De deelnemers hebben per e-mail een uitgebreider verslag ontvangen.