Terugblik | Netwerkbijeenkomst ‘Van de Sprong een Brug maken’

Op dinsdag 5 maart 2024 kwam het netwerk ‘Van de Sprong een Brug maken’ bijeen. Dit netwerk is bedoeld voor hoger onderwijsinstellingen en inclusieve werkgevers die zich bezig houden met hoger opgeleide studenten+ (studenten met een ondersteuningsvraag) in de overstap van onderwijs naar stage en werk. Er waren 44 deelnemers zowel van onderwijs- als werkgeverszijde.

In gesprek met een student | Luc

Wie is Luc?

Luc is 22 jaar en studeert momenteel Bestuurskunde aan de Vrije Universiteit. Zijn achtergrond ligt in het (speciaal) onderwijs voor slechthorend/TOS; daarna heeft hij hbo gedaan en nu dus VU. Met zijn bestuurskundige achtergrond denkt Luc strategisch mee in de jongerenadviesraad over hoe ECIO effectief kan samenwerken met overheidsinstellingen om doelen te bereiken.

Hoe ervaart Luc de overstap van onderwijs naar werk?

In HBO periode heeft hij vooral stages gelopen. Via bekende connecties kwam hij aan een stageplek. Bellen was voor hem lastig en minder makkelijk te volgen dan bijvoorbeeld een fysiek gesprek. Hij heeft bewust gezocht naar kleinere organisatie waar men fysiek samenkomt. De begeleiding was persoonlijk: 1-op-1 contact is voor Luc fijn. Bij de overstap naar de VU heeft een decaan goed meegedacht en gezocht naar aanpassingen die mogelijk zijn zoals een ringleiding. Op dit moment is Luc niet bezig met een oriëntatie op de arbeidsmarkt: al zijn aandacht en energie gaat uit naar de studie. Hij ervaart ook dat andere studenten met ondersteuningsvraag meer focussen op de studie en minder energie overhebben voor stage of iets extra’s. Stagelopen op de universiteit is bovendien niet echt nodig. Dat zijn CV hierdoor straks minder variatie bevat neemt hij op de koop toe. Ook zit Luc in de ECIO jongerenadviesraad. Hij weet hij dat hij contact kan opnemen met speciale detacheringsbureaus zoals C-Talents of Onbeperkt aan de Slag. Maar hij wil niet in het register.

Over het doelgroepenregister

“In 5 havo werd aan mij ook de vraag gesteld of ik mezelf in het doelgroepenregister wou inschrijven. Ik heb toen nee gezegd, inderdaad vanwege de gedachte dat een student meteen gelabeld wordt en in een hokje wordt gezet. Tevens verdienen theoretisch opgeleiden vaak gelijk meer dan het minimumloon. De doelgroep waar wij het over hebben, is meestal wel in staat om 24-32u per week te werken, maar wel met enkele aanpassingen op de werkvloer”.

Wat helpt in de overstap?

Het zou mooi zijn als de werkgever al een inclusie coördinator heeft. Een medewerkersnetwerk (bijv. van medewerkers met een functiebeperking) (Employabilitiy Resource Group/ERG) zou ook een rol kunnen spelen (grotere organisaties hebben dat steeds meer).

Presentatie Project Sterk aan het Werk | Rianne Bieleman en Erik Geerds (Hogeschool Windesheim)

Het project Sterk aan het Werk helpt (bijna) afgestudeerden bij het vinden van een passende baan. Windesheim is nu voor het vierde jaar bezig met dit project. Aanleiding voor dit project was de kloof tussen behalen het diploma/getuigschrift en stap naar arbeidsmarkt: Mind the Gap onderzoek CINOP 2018. Daardoor blijft Talent blijft onbenut De begeleiding vanuit ‘sterk aan het werk’ richt zich op de eindfase van de studie in de transitie naar werk (sollicitatieproces, hoe profileer ik mezelf, waar wil ik terecht, verkennende/orienterende gesprekken), begeleiden tijdens het werk (stopt niet zodra ze baan hebben, contact houden, soms nog bezoek werkplek, etc), begeleiden van bedrijven.

Vaak zijn studenten geneigd om het afstuderen uit te stellen (langstudeerders), vanwege de onduidelijkheid en angst over wat er gaat gebeuren zodra ze zijn afgestudeerd. Dit is een zorg. Tot nu toe zijn er 90 deelnemers. Ruim 90% van de deelnemers heeft een passende baan gevonden. Het gaat om deelnemers vanuit 20 verschillende opleidingen.

Het project is afhankelijk van een extra geldstroom en wordt niet gefinancierd vanuit de onderwijsbegroting. Dat maakt dit initiatief kwetsbaar. Rianne en Erik zouden graag zien dat het project verduurzaamd gaat worden; dat het onderdeel wordt van onderwijsaanbod en niet meer altijd afhankelijk is van verdere financiering. Op 6 maart komen vertegenwoordigers OCW en SZW toevallig op bezoek. Dat is heel goed. Ook de VH is aangehaakt.

Uitgangspunt bij Sterk aan het Werk is wel dat de student zelf op zoek gaat naar een baan. Als het niet lukt, wordt er aanvullend gebruik gemaakt van netwerk en de contacten vanuit de onderwijsinstelling.

Samenvattend: Sterk aan het Werk is een project van hoop: deelnemers hebben best wat meegemaakt en teleurstellingen meegekregen vaak, benaderen vanuit wat kun je en wat heb je voor moois meegekregen.

Het WAM-programma | Alice Hartigan en Wyndham Chalmers (AHEAD)

AHEAD is een onafhankelijke non-profitorganisatie die zich inzet voor het creëren van inclusieve praktijken in het onderwijs en op de arbeidsmarkt voor mensen met een beperking in Ierland. AHEAD richt zich vooral op vervolgopleidingen, hoger onderwijs en werkgelegenheid voor afgestudeerden. Het WAM (Willing Able Mentoring)-programma is een voorbeeld van effectieve loopbaanbegeleiding en ondersteuning voor studenten die obstakels ervaren.
In Ierland heeft 6.9% van studenten aangegeven een ondersteuningsvraag te hebben. Er wordt echter vanuit gegaan dat dit in werkelijkheid minimaal 10%, aangezien sommigen deze niet open communiceren.

Mensen met een functiebeperking in de werkende leeftijd hebben de helft minder kans op werk dan mensen zonder functiebeperking (ESRI, 2017).

Bedrijven leggen een verantwoordelijkheid bij afgestudeerden om open te communiceren over hun ondersteuningsvraag en willen in de meeste gevallen dat dit gebeurt voordat een baan wordt aangeboden. 45% vindt het een vertrouwensbreuk als afgestudeerden dit niet benoemen.

WAM heeft tot doel de toegang tot de arbeidsmarkt voor afgestudeerden met een beperking te bevorderen en de capaciteiten van werkgevers op het gebied van inclusie van werknemers met een beperking te vergroten door samenwerking bij werkervaringsplaatsen. WAM werkt samen met bedrijven en heeft inmiddels al meer dan 600 stageplaatsen voor afgestudeerden met een functiebeperking geboden. Het bevordert wederzijdse voordelen voor zowel afgestudeerden als werkgevers. AHEAD is de uitvoerende organisatie van het WAM-programma en fungeert dus als de verbindende schakel tussen bedrijven en afgestudeerden.

Het WAM-programma heeft mooie resultaten geboekt. 91% van de afgestudeerden beoordeelden hun WAM-plaatsing als goed of uitstekend. 87% vond dat ze overdraagbare vaardigheden hadden geleerd tijdens hun opleiding. 95% heeft praktische ervaring opgedaan op de werkplek. 69% heeft meer vertrouwen in het benoemen van hun ondersteuningsvraag en behoeften aan reguliere werkgevers na hun WAM-plaatsing.

Meer informatie over het WAM programma vind je hier: WAM – AHEAD

Inclusieve stagecriteria | Aniek Luyt (ECIO)

ECIO is bezig samen met een aantal onderwijsinstellingen en een aantal werkgevers om te komen tot een document waarin criteria voor inclusieve stageplaatsen staan beschreven. Doel daarvan is een bijdrage te leveren aan een soepele overstap voor studenten hbo/uni naar de arbeidsmarkt waar inclusiviteit een onderdeel is van de bedrijfscultuur. Wellicht zou een ‘keurmerk’ voor inclusieve stageplekken hierin kunnen gaan helpen, maar zover is nu het nu in ieder geval nog niet. De eerste stap is een overzichtelijke set met richtlijnen die aangeven waar je aan moet denken als het gaat om een inclusieve stageplek.

Ideeën die deelnemers hebben meegegeven rondom inclusieve stagecriteria:

• Alle behoeften zijn relevant: of je nu een lift en drempelloosheid wil omdat je beweegt in een rolstoel, niet de hele dag urine kan ophouden en dus graag een wc op kantoor wil, een brailleleesregel of voorleessoftware gebruikt, in het donker niet goed ziet en dus graag tl-verlichting in het systeemplafond wil, zittend of staand of juist gemixt je werk wil doen, niet een hele dag zonder koffie/thee kan. Elke behoefte is legitiem en telt, dát is inclusie
• Veilige omgeving, Sociale en psychologische veiligheid, Open minded, Meedenken, Respect, Begeleiding, goede collegialiteit, Aanpassingsvermogen, Toegankelijke werkplek
• Stukje zelfinzicht van de student wat hij / zij nodig heeft.
• Dat de student wordt gezien als volwaardig en talent, niet als de student met beperking
• Uitnodiging voor sollicitatiegesprek enaltijd vragen wat de student nodig heeft, niet invullen voor de student. Vragen naar ondersteuningsbehoeften (wat heb je nodig om goed je werk te kunnen doen) aan iedereen vragen
• Goede begeleiding van de werkgever zodat die in staat is de beperking te begrijpen en er mee om te gaan. Ruimte: flexibele uren, optie tot thuiswerken, open houding, gelijkwaardigheid, inclusieve mindset
• Digitale toegankelijkheid vind ik nu nog erg complex neergezet. Een tip als check de accessibility van je Office-documenten (Word, ppt) en deel deze tijdig (bijv. bij vergaderingen), is al veel praktischer dan te wijzen op de WCAG-richtlijnen.
• Keurmerk
• Samenwerking tussen en overtuiging dat inclusieve werkplek belangrijk is in alle lagen van de organisatie. En dat DGI in een stage vacature ook al duidelijk aangegeven wordt, zodat je als student weet dat het een geschikte plek kan zijn
• Waar ik het meest tegen aan liep was juist de landelijke criteria rondom afstuderen en een bepaalde angst vanuit school dat als ik niet aan de 32-uur norm zou voldoen ik geen diploma zou kunnen krijgen. En dus de enige optie vertraging was – waar de stageplek juist wel meer aan het meedenken was (in flexibele werktijden etc). Dus als deze mooie criteria gehandhaafd zouden worden, is dit dan ook in lijn met de landelijke afstudeer criteria zodat scholen ook de ruimte voelen om in mogelijkheden te denken?