VN-Verdrag | Impact intentieverklaring TU Delft

De TU Delft ondertekende in 2018 de intentieverklaring VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap. De TU Delft was hiermee een van de voorlopers op het implementeren van de doelen van het VN-verdrag. Tijdens de Onbeperkt Studeren Week-Enabled TU Delft (14-18 maart 2022) sprak Ellen van Veen (ECIO) met Rob Mudde (Vice-Rector Magnificus en CvB-lid), Stephanie Meulemans (Horizon) en Tim Bruyn (oprichter van Student Onbeperkt in 2020) en Sjoerd Zoeteman (studentenpsycholoog) over de veranderingen die sindsdien zijn doorgevoerd en over de impact hiervan.

De vruchten van een inclusieve onderwijsaanpak

Na de ondertekening van de intentieverklaring heeft de TU Delft flinke stappen gezet naar een inclusieve onderwijsaanpak. Zo is het inclusiebeleid herzien. Er is meer ingezet op de bewustwording onder de docenten en studenten worden betrokken bij de uitwerking van de plannen. Het platform Student onbeperkt voor en door studenten is opgericht. Bruyn vertelt dat studenten, waarvoor het moeilijk kan zijn om een sociaal actief studentenleven te hebben, het laagdrempelige platform, om ervaringen met elkaar te delen, hen ondersteunt. Ook vertelt Bruyn dat de informatievoorziening is verbeterd. Meulemans voegt hier aan toe dat open communicatie ook belangrijk is: “Sommige docenten vertellen tijdens de eerste les dat studenten altijd bij hen terecht kunnen. Of ze starten een quiz waarin studenten anoniem hun belemmeringen kunnen delen. Ook wordt bij de welkomstberichten van vakken hier meer op ingezet door studenten te wijzen op het belang om hun benodigde voorzieningen en ervaren belemmeringen te delen.”

Afgelopen jaar is het loket Horizon opgezet voor studenten en werknemers rondom faciliteiten en  kortdurende begeleiding bij studeren met een functiebeperking. Marlieke Ernst (projectleider Studeren met een functiebeperking) benadrukt dat het ook goed is om je te richten op medewerkers. Zijzelf heeft dyslexie en ervaart dat het studenten helpt wanneer zij weten dat er ook medewerkers met een beperking zijn. “Dat nodigt uit om meer te vertellen over je beperking.” Horizon draagt bij aan meer bekendheid en zichtbaarheid rondom studeren met een functiebeperking en heeft impact op beleid en quick wins. “Zoals de realisatie van toegankelijke templates voor collegeslides”, aldus Meulemans. TU Delft past bij een aantal vakken meerdere toetsvormen en werkvormen toe. Ook het organiseren van de Onbeperkt Studeren Week draagt bij aan het belang van diversiteit en studentenwelzijn.

VN-verdrag in het hoger onderwijs

“De Onbeperkt Studeren Week is een heel goed initiatief om kennis en ervaringen te delen over inclusief onderwijs”, licht Van Veen toe. “Steeds meer onderwijsinstellingen ondertekenen de intentieverklaring en werken vervolgens samen binnen de werkgroep VN-verdrag. Je ziet dat veel onderwijsinstellingen na het ondertekenen van de intentieverklaring hun beleid en visie herzien. En dat daarbij onderwijsprofessionals vanuit de hele organisatie worden betrokken, zoals docenten, examencommissieleden, studentendecanen én studenten. Veel instellingen focussen zich eerst op informatievoorziening en de fysieke toegankelijkheid van gebouwen. In de laatste twee jaar lag de focus ook veel op digitale toegankelijkheid”, aldus Van Veen. Mudde vertelt dat de juiste balans tussen fysieke en digitale toegankelijkheid belangrijk is. “Voor sommige studenten is online onderwijs prettig. Maar het is belangrijk dat alle studenten onderdeel zijn van het studentenleven en waar mogelijk ook op de campus komen.”

Een flexibele aanpak is nodig

Mudde vindt flexibiliteit belangrijk, maar vindt wel dat er wel een grens is. “Te weinig flexibiliteit is moeilijk voor studenten. En te veel flexibiliteit zorgt voor te hoge werkdruk bij docenten.” Van Veen vult aan dat UDL (Universal Design for Learning) waarover ook een sessie wordt gegeven in de Onbeperkt Studeren Week) hierbij kan helpen. “Iedereen heeft eigen leervoorkeuren. De een is meer tekstueel ingesteld, terwijl de ander meer visueel is ingesteld. Met toepassing van UDL kan je ook klein beginnen met bijvoorbeeld het bieden van een alternatieve toetsvorm. Als de docenten met elkaar hierover kennis kunnen delen, wordt het in de hele instelling verspreid. Dit draagt bij aan minder verschillen binnen de instelling.”

Initiatieven voor inclusiever onderwijs op de agenda

Meulemans vertelt dat studenten met verschillende beperkingen op de TU Delft de fysieke toegankelijkheid gaan testen met een ‘walk through-test’. “Zo krijgen we inzicht in de belemmeringen die zij ervaren bij het betreden van gebouwen. Daarnaast zijn er plannen om prikkelarme ruimtes te maken. Dit is voor veel studenten prettig, niet alleen voor studenten met een functiebeperking.” Meulemans vindt regelmatige bijeenkomsten, waarin studenten en docenten met elkaar in gesprek kunnen gaan, belangrijk. Van Veen voegt toe dat er ook in het VN-verdrag staat dat inclusie als onderwerp wordt behandeld tijdens de les, zodat ook toekomstige professionals rekening houden met diversiteit. Zoals architecten bij het ontwerpen van gebouwen. Mudde laat weten dat hier ook over nagedacht wordt.