‘Zoeken van de balans in denken en doen en helpen vanuit de creatieve slag’

Portret Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten (AHK) over inclusief onderwijs

Afbeelding Trude Cone vrouw met rossig halflang haar

31 augustus 2021

Een dubbelinterview met Trude Cone en Maartje Hermsen. Beiden werkzaam op de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten (AHK). Trude Cone is studentcoach en Maartje Hermsen is werkzaam op de afdeling Onderwijs, onderzoek, communicatie (OOC). Tijdens het interview gingen we onder andere in op hoe de interne communicatie en collegiaal leren bijdraagt aan het inclusiebeleid. De tips die ze gaven zijn een eyeopener voor zowel onderwijsprofessionals als studenten met een ondersteuningsvraag.

Na tien jaar coördinatorschap studie en handicap, richtte Trude Cone zich vier jaar geleden meer op de rol van begeleider en coach, via het Servicebureau, een centrale ondersteuningsdienst. Ze werkt nauw samen met Maartje Hermsen. Inmiddels is Trude in juli 2021 met pensioen gegaan. Dwight Dompig heeft haar taken overgenomen.

Beleidsaanpak voor borging van inclusief onderwijs

Op de vraag hoe de communicatie tussen onderwijsprofessionals en de studenten met een ondersteuningsvraag verloopt, vertelt Trude Cone dat de studentendecaan het algemene aanspreekpunt is voor de student. De decaan verwijst de studenten door naar haar. Ook heeft elke academie en opleiding een artistiek leider of studieleider en een studentenbegeleider. Studenten kunnen voor vragen ook bij hen terecht. Maartje Hermsen staat in contact met de decanen rondom inclusiebeleidsontwikkeling en -aanpak. Trude vertelt dat de website vorig jaar is aangepast, zodat studenten nog beter hun weg kunnen vinden binnen de onderwijsinstelling. “Vanwege mijn jarenlange ervaring als docent, studieleider en directeur Dans ken ik het onderwijs door en door. Ik benader studenten individueel en kan inspelen op het creatieve proces. Ik ben ook opgeleid als therapeut en zoek daarbij de balans in denken en doen en help vanuit de creatieve slag,” aldus Trude.

” Ik heb inmiddels veel studenten weer op de rails gezet. Mijn ervaring is dat individueel begeleiden veel beter werkt dan het afwerken van een protocol. Vanuit mijn achtergrond kan ik veel specifieker iemand helpen, de student voelt zich daardoor serieuzer genomen. ” – Trude Cone

Collectieve kennisdeling

Maartje Hermsen licht toe dat de meeste kennisdeling vooral plaatsvindt binnen de individuele academies van de AHK. Net als het onderwijs aan studenten wordt het gekenmerkt door kleinschaligheid en maatwerk. Maartje voegt eraan toe dat regelmatig uitwisseling plaatsvindt, AHK-breed en op verschillende niveaus, bijvoorbeeld tijdens het decanenoverleg en via het platform Kwaliteit & beleid. “Kwaliteitszorgmedewerkers van alle academies, hoofden en medewerkers van de afdeling Onderwijs, onderzoek, communicatie van het Servicebureau zijn hierbij betrokken. Nieuwe wet- en regelgeving heeft daar een plek. In het kader van de kwaliteitsafspraken worden er zowel binnen de academies als op centraal niveau initiatieven versterkt en nieuwe initiatieven ontplooid rondom studentenwelzijn. In de monitoring daarvan vindt ook uitwisseling plaats. Eerder was dit vooral op managementniveau of via informele een-op-een-contacten. Nu focussen we ons meer op organisatie brede uitwisseling, inclusief het delen van goede voorbeelden. Uitwisseling en kennisoverdracht stond ook centraal tijdens de AHK Wellbeing Week die in april van dit jaar plaats vond. Ook maken we dankbaar gebruik van de resultaten van de Beleidsscan Studeren met een ondersteuningsvraag die ECIO in 2020 in opdracht van de AHK uitvoerde.”

Digitaliseringsaanpak voor flexibel onderwijs

Maartje Hermsen vertelt dat de verantwoordelijkheid voor digitaal onderwijs bij de individuele academies ligt, waar de directeuren eindverantwoordelijk zijn. “Het College van Bestuur stimuleert en monitort de ontwikkelingen. De centrale afdeling Informatiemanagement (IM) adviseert en ondersteunt, zowel als het gaat om AHK-brede faciliteiten als maatwerk bij individuele academies/opleidingen. In coronatijd hebben de academies en de docenten ontzettend veel werk verzet om het onderwijs online te verzorgen. Daarbij hebben de afdelingen IM en ICT veel hands-on-ondersteuning geboden en is ook externe ondersteuning ingezet. De afdeling Onderwijs, onderzoek, communicatie (OOC) organiseerde een spreekuur over digitale didactiek en een online kennisdelingsbijeenkomst. Veel uitwisseling tussen docenten en medewerkers gebeurde via Microsoft Teams. Professionalisering op het gebied van digitaal en blended onderwijs vindt (normaliter) primair in de academies plaats, met steun van Informatiemanagement. Het is ook onderdeel van de AHK-brede didactische cursus ‘Docent in gesprek’, ook ondersteund door OOC. Onlangs is er een Taskforce Digitaal onderwijs gestart, die het blended onderwijs een impuls gaat geven.”

Veel voorkomende ondersteuningsvragen

Trude Cone: “Wat ik veel tegenkom, zijn studenten met AD(H)D, dyslexie, wat ik noem functionele disconnect problematiek, die leiden naar concentratieproblemen, paniekaanvallen maar ook veel stress en burn-out klachten en studenten die kampen met stress gerelateerde organisatieproblemen, faalangst, perfectionisme en uitstelgedrag. Het percentage van stressklachten is gestegen en ligt nu rond de 40%. Ik geef time managementcursussen voor het omgaan met stress en studeren. De groepen worden steeds groter. Ik begeleid graag individueel. Dit werkt effectiever dan met een groep. Bij verschillende opleidingen verzorg ik trainingen.”

Tips voor studenten en onderwijsprofessionals

Trude Cone adviseert studenten om in het dagelijks leven een balans te zoeken tussen alles wat je moet doen. “Als je je dagelijks leven niet op orde hebt, zoals genoeg slapen en eten of op tijd naar de les te kunnen komen, kun je ook moeilijker iets nieuws erbij leren. Zet kortere studieblokken in. Ga niet uren en uren lesstof stampen. Dat gaat het ene oor in en het andere weer uit. Knip de lesstof in stukken, zodat je het beter tot je kunt nemen”.

Aan docenten geeft ze mee: “Geef niet teveel informatie of instructies tegelijk. Kijk vooral hoé iemand leert. Veel studenten krijgen faalangst, of ‘bevriezen’ omdat zij niet kunnen vatten wat eerst moet gebeuren. Vaak wordt studenten gevraagd om te reflecteren voordat zij iets hebben gedaan. Ook dit kan leiden tot stagnatie. Belangrijk is ook om rekening te houden met de leeftijdsfase van de student. Een 18-jarige is in een ander ontwikkelingsstadium in het leven dan een 26-jarige.”

NB: Onder studeren met een ondersteuningsvraag verstaan we studenten die belemmeringen ondervinden vanwege een functiebeperking, chronische ziekte, psychische klachten, zwangerschap, jong ouderschap, gendertransitie of bijzondere familieomstandigheden zoals mantelzorg.